(Dân trí) - Theo ACV, các vướng mắc liên quan đến thanh toán tại gói thầu nhà ga hành khách sân bay Long Thành với nhà thầu IC ICTAS (Thổ Nhĩ Kỳ) đến nay vẫn chưa được các bên thống nhất phương án xử lý.
Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) vừa có báo cáo tình hình triển khai dự án thành phần 3 sân bay Long Thành.
ACV cho biết, sau chỉ đạo của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại cuộc họp ngày 4/5, vướng mắc ở khâu thanh toán tại dự án đã cơ bản được tháo gỡ; chủ đầu tư đã thực hiện thêm các đợt thanh toán cho nhà thầu thi công.
Tuy nhiên, tại gói thầu 5.10 (nhà ga hành khách) do liên danh Vietur thực hiện, ACV và IC ICTAS (nhà thầu Thổ Nhĩ Kỳ đứng đầu liên danh) vẫn đang tiếp tục xử lý các vướng mắc liên quan đến xác định đồng tiền thanh toán và tỷ giá áp dụng làm cơ sở thanh toán.
Vẫn còn bất đồng với nhà thầu Thổ Nhĩ Kỳ
Vừa qua, tại gói thầu 5.10, ACV đã thanh toán bằng USD cho các thiết bị đủ điều kiện thanh toán ngoại tệ; gồm đợt 7 với giá trị hơn 12,5 triệu USD, đợt 8 khoảng 7,9 triệu USD và đợt 9 khoảng 8,59 triệu USD.

Gói thầu 5.10 (nhà ga hành khách) tại sân bay Long Thành (Ảnh: Ngọc Tân).
Với các hạng mục thiết bị chưa thống nhất được tỷ giá áp dụng, hai bên vẫn chưa đạt được đồng thuận. Ngày 7/5, chủ đầu tư đã làm việc với đại diện IC ICTAS tại dự án và đề xuất phương án tạm thời sử dụng tỷ giá 1 USD đổi 23.650 đồng (tỷ giá trước ngày đóng thầu) để quy đổi cho các hạng mục không đủ điều kiện thanh toán bằng USD.
Tuy nhiên, IC ICTAS không đồng thuận với cách xử lý này và tiếp tục giữ quan điểm toàn bộ khoản thanh toán cần được thực hiện bằng USD hoặc bằng VNĐ theo tỷ giá tại thời điểm thanh toán hiện tại, thay vì tỷ giá tại thời điểm trước ngày đóng thầu.
Ngày 8/5, ACV tiếp tục có văn bản gửi Chủ tịch IC ICTAS, đề xuất phương án xử lý vướng mắc, đồng thời đề nghị phía nhà thầu phản hồi chính thức trước ngày 19/5 để làm cơ sở triển khai các thủ tục tiếp theo.
Đến nay, hai bên vẫn đang tiếp tục họp để thống nhất phương án xử lý và báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét hướng dẫn.
Thiếu hơn 2.300 nhân công
Bên cạnh các vướng mắc về thanh toán, dự án cũng đang thiếu hụt khoảng 27% nhân lực so với nhu cầu. Theo kế hoạch mới, tổng nhu cầu nhân sự trực tiếp và gián tiếp của toàn dự án là khoảng hơn 10.000 người, song mới đáp ứng 73%.
Hiện, trên công trường có khoảng 6.562 lao động trực tiếp, trong khi nhu cầu theo kế hoạch là gần 8.952 người, còn thiếu khoảng 2.390 nhân công.

Công trường sân bay Long Thành còn thiếu khoảng 27% nhân công (Ảnh: Nam Anh).
Tình trạng thiếu nhân lực tập trung tại các gói thầu trọng điểm như gói 5.10, gói 4.8 (giao thông nội cảng và hạ tầng kỹ thuật), gói 7.8 (nhà ga hàng hóa) và gói 11.5 (nhà để xe).
Riêng gói thầu 5.10 huy động được khoảng 2.026/2.635 nhân công, đạt 77% kế hoạch, còn thiếu hơn 600 người. Gói 4.8 mới đạt 1.611/2.593 nhân công, đạt 62% nhu cầu nhân lực, thiếu gần 1.000 lao động.
Theo ACV, việc nhiều dự án hạ tầng trọng điểm cùng triển khai tại khu vực Đồng Nai như cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, mở rộng cao tốc TPHCM - Long Thành... đã khiến nhu cầu lao động xây dựng tăng mạnh, dẫn đến cạnh tranh nhân lực gay gắt.
Tiến độ về đích khả thi nhưng đầy thách thức
Đánh giá tổng thể, chủ đầu tư cho rằng mục tiêu khai thác kỹ thuật sân bay Long Thành vào tháng 9 và đưa dự án vào khai thác thương mại trong năm 2026 vẫn khả thi.
Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu trên, nhiều vướng mắc tại dự án phải được tháo gỡ.

Hạng mục tuynel kỹ thuật, đường kết nối sân bay vẫn còn ngổn ngang (Ảnh: Ngọc Tân).
ACV kiến nghị Bộ Xây dựng sớm hướng dẫn cụ thể về thủ tục điều chỉnh giá hợp đồng đối với doanh nghiệp Nhà nước, đồng thời làm rõ cơ sở pháp lý xác định thời điểm phát sinh biến động giá nhiên liệu từ ngày 28/2 để các chủ đầu tư có căn cứ xử lý kiến nghị của nhà thầu.
Doanh nghiệp cũng đề nghị Sở Xây dựng Đồng Nai ưu tiên cập nhật, công bố giá vật liệu xây dựng tại khu vực Long Thành sát với diễn biến thực tế thị trường; đặc biệt với các loại vật liệu chủ yếu như đá, cát, bê tông nhựa...
Về vướng mắc với nhà thầu Thổ Nhĩ Kỳ, chủ đầu tư kiến nghị Thủ tướng giao Bộ Tài chính chủ trì, hướng dẫn cơ chế áp dụng tỷ giá quy đổi đối với các hạng mục phát sinh tranh chấp. Việc này nhằm tạo cơ sở để ACV và nhà thầu IC ICTAS sớm ký phụ lục hợp đồng điều chỉnh đồng tiền thanh toán phù hợp quy định pháp luật Việt Nam.
Nguồn: Báo Dân trí